పరిచయం

మీరు ఎప్పుడైనా “మూలవ్యాధి” లేదా “పైల్స్” అనే పదం విన్నారా? చాలామంది దీన్ని ఒక తీవ్రమైన వ్యాధిగా భావిస్తారు. కానీ నిజంగా ఇది చాలా సాధారణమైన సమస్య. మూలవ్యాధి అంటే మలద్వారం (anus) చుట్టూ ఉండే రక్తనాళాలు వాచి, మంటగా మారడం. దీన్నే ఆంగ్లంలో “Hemorrhoids” అంటారు. ఈ ఆర్టికల్ లో మూలవ్యాధి అంటే ఏమిటి, ఎన్ని రకాలు, అవి ఎలా ఉంటాయి – సరళమైన తెలుగులో తెలుసుకుందాం.

మూలవ్యాధి అంటే సరళంగా ఏమిటి?

మన మలద్వారం లోపల మరియు చుట్టూ చిన్న చిన్న ‘కుషన్లు’ (cushions) ఉంటాయి. ఇవి రక్తనాళాలు, కండరాలు మరియు బంధకణజాలంతో తయారై ఉంటాయి. వీటి పని మల విసర్జనను అదుపులో ఉంచడం మరియు ప్రెషర్ ను తట్టుకోవడం. కొన్ని కారణాల వల్ల ఈ కుషన్లు వాచిపోతాయి, వాపు ఎక్కుతుంది. అప్పుడు వాటినే “మూలవ్యాధి” లేదా “పైల్స్” అంటారు.

• మూలవ్యాధి ఎవరికి వస్తుంది?
  ఏ వయసు వారికైనా రావచ్చు. కానీ 45–65 సంవత్సరాల వారిలో ఎక్కువగా కనిపిస్తుంది. గర్భిణీ స్త్రీలలో కూడా చాలా సాధారణం.

మూలవ్యాధి రకాలు (Types of Piles)

మూలవ్యాధిని ప్రధానంగా మూడు రకాలు గా విభజిస్తారు.

1. అంతర్గత మూలవ్యాధి (Internal Piles)

ఇవి మలద్వారం లోపల (లోపలి కణజాలంలో) ఏర్పడతాయి. వీటిని చూడలేం, తాకలేం. సాధారణంగా నొప్పి ఉండదు. కానీ మల విసర్జన సమయంలో ప్రకాశవంతమైన ఎర్రటి రక్తం రావడం దీని ముఖ్య లక్షణం.

2. బాహ్య మూలవ్యాధి (External Piles)

ఇవి మలద్వారం చుట్టూ బయట చర్మం కింద ఏర్పడతాయి. వీటిని చేతితో తాకినా తెలుస్తుంది. నొప్పి, దురద, మంట ఎక్కువగా ఉంటాయి. కూర్చోవడానికి, నడవడానికి కూడా ఇబ్బందిగా ఉంటుంది.

3. ప్రోలాప్స్ అయిన మూలవ్యాధి (Prolapsed piles)

అంతర్గత మూలవ్యాధి చాలా పెద్దదై బయటికి వేలాడుతుంది. దీన్నే “prolapse” అంటారు. మల విసర్జన తర్వాత స్వంతంగా లోపలికి వెళ్లిపోవచ్చు లేదా చేత్తో లోపలికి నెట్టాల్సి రావచ్చు.

మూలవ్యాధి స్థాయిలు (Grades 1 to 4)

వైద్యులు మూలవ్యాధి తీవ్రతను 4 స్థాయిలలో వివరిస్తారు.

• గ్రేడ్ 1: లోపలే ఉంటాయి, బయటికి రావు. రక్తస్రావం మాత్రం ఉంటుంది.
• గ్రేడ్ 2: మల విసర్జన సమయంలో బయటికి వచ్చి, స్వంతంగా లోపలికి వెళ్తాయి.
• గ్రేడ్ 3: బయటికి వచ్చాక, మనం చేత్తో లోపలికి నెట్టాల్సి వస్తుంది.
• గ్రేడ్ 4: ఎప్పుడూ బయటే ఉంటాయి. వాటిని లోపలికి నెట్టలేం. ఇవి చాలా బాధాకరంగా ఉంటాయి.

సాధారణ అపోహలు – నిజాలు

• అపోహ: పైల్స్ వృద్ధులకు మాత్రమే వస్తుంది.
  నిజం: యువకులు, మధ్య వయసు వారు, గర్భిణీలు – ఎవరికైనా రావచ్చు.
• అపోహ: పైల్స్ అంటే క్యాన్సర్ లక్షణం.
  నిజం: కాదు. పైల్స్ క్యాన్సర్ కాదు. అయినా రక్తం కనిపిస్తే డాక్టర్ ని తప్పకుండా చూపించాలి.
• అపోహ: పైల్స్ మళ్లీ రావు – ఒకసారి తగ్గితే చాలు.
  నిజం: పూర్తిగా నివారించుకోకపోతే, జీవనశైలి మార్చుకోకపోతే మళ్లీ రావొచ్చు.

మూల వ్యాధికి ఉదాహరణలు – సులభంగా అర్థం చేసుకోండి

ఒక ఉదాహరణ చూద్దాం. రమేష్ రోజూ 10 గంటలు కంప్యూటర్ ముందు కూర్చుంటాడు. నీళ్లు తక్కువ తాగుతాడు, ఫైబర్ ఫుడ్ తినడు. అతనికి తీవ్రమైన మలబద్ధకం. ప్రతిరోజూ మలం కోసం గంటల తరబడి నొక్కవలసి వస్తుంది. దీంతో అతని మలద్వారం చుట్టూ రక్తనాళాలు వాచిపోయి, బాహ్య మూలవ్యాధి ఏర్పడుతుంది – ఇదే నిజ జీవిత ఉదాహరణ.

ముగింపు

మూలవ్యాధి ఒక సాధారణ, నయం చేయదగిన సమస్య. సరైన సమయంలో గుర్తించి, చికిత్స తీసుకుంటే చాలా సులభంగా ఉపశమనం పొందవచ్చు. ఈ ఆర్టికల్ లో “మూలవ్యాధి అంటే ఏమిటి” అనే ప్రశ్నకు పూర్తి సమాధానం తెలుసుకున్నారు. ఇప్పుడు మీరు తెలుసుకోవాల్సిన మరిన్ని వివరాల కోసం ఈ కింది ఆర్టికల్స్ చదవండి: